هر كس اهل جدال باشد و سخن كسى را قبول نكند راه بر او مشكل مىشود و راه درست را نمىتواند پيدا كند ، و در كارها به بن‌بست مىرسد ، و نمىتواند از آن خارج گردد ، سزاوار است كه افراد غير مؤمن را از خود دور كند و از آنها متابعت ننمايد . شك هم بر چهار قسم است ، مراء و جدال ، ترس و وحشت ، ترديد ، و تسليم شدن ، در قرآن مجيد فرموده : به كدام يك از نعمت‌هاى خداوند شما شك داريد ، هر كس از آينده بترسد به عقب بر مىگردد ، و هر كس در كارها ترديد داشته باشد گذشتگان از او پيشى مىگيرند و آيندگان هم به او مىرسند و پاهاى شياطين او را خورد خواهند كرد . هر كس هم تسليم حوادث دنيا شود و در فكر آخرت خود نباشد ، در دنيا و آخرت هلاك خواهد شد ، كسانى در دنيا و آخرت نجات پيدا مىكنند كه اهل يقين و تصميم باشند و در برابر حوادث و پيش آمدها مقاومت كنند و پايدارى نمايند . شبهه هم بر چهار شعبه مىباشد ، آرايش و زينت‌ها كه آدمى را به شگفت آورند ، و آمال و آرزو و در آوردن نفس ، و كجىها را درست پنداشتن ، و آميختن حق بر باطل دنبال ظاهر رفتن و گول خوردن به آرايش ظاهرى آدمى را از درك حقيقت دور مىكند . كسى كه نفس خود را گرفتار آرزوها كند در شهوت‌ها فرو مىرود ، و كج انديشى آدمى را از واقعيت دور مىسازد ، آميختن حق با باطل هم تاريكىهائى هستند كه روى هم قرار گرفته‌اند ، اين‌ها بودند شعب كفر و پايه‌هاى آن . نفاق هم چهار پايه دارد ، هواى نفس ، سبك داشتن و خوار شمردن ، خودخواهى ، و طمع ، هوى نفس چهار شعبه دارد ، تجاوز ، عداوت ، شهوت و معصيت ، هر كس تجاوز كند گرفتاريهايش زياد مىگردد ، مردم از او دورى مىكنند و او را يارى نخواهند كرد . هر كس دشمنى با مردم نمايد از آنان ايمن نخواهد بود و دلش هم سالم نخواهد ماند ، و هر كس خود را از شهوات باز ندارد در حسرت‌ها فرو خواهد رفت ،